Cụm chung cư Thanh Đa cần cải tạo di dời - Ảnh: MINH HÒA
Chung cư Thanh Đa (cư xá Thanh Đa) được khởi công từ khoảng năm 1968 - 1972 và hoàn thiện các hạng mục chính trước năm 1975, gồm 22 lô chung cư với khoảng 4.300 căn hộ, từng là khu nhà ở hiện đại bậc nhất Sài Gòn lúc bấy giờ.
Cư xá có quy hoạch theo kiểu nhiều khu nhà trong một không gian gồm các công trình công cộng như trường học, phòng khám, nhà văn hóa, chợ, công viên…
Năm 1975, cư xá được chính quyền bố trí làm nơi ở cho những gia đình có công với cách mạng, công chức, viên chức… Tính đến nay cư xá Thanh Đa đã gắn bó hơn 50 năm với hàng nghìn hộ dân nhiều thế hệ.
Cư xá Thanh Đa được quản lý theo các lô số và lô chữ. Từ kết quả kiểm định cho thấy nhiều chung cư lô số không còn an toàn để ở, năm 2017 UBND TP.HCM giao Công ty cổ phần Phát triển nhà Thanh Đa làm chủ đầu tư dự án xây dựng cụm 8 chung cư cũ lô số cư xá Thanh Đa (gồm các lô 1, 2, 4, 6, 8, 9, 10, 11) tọa lạc trên khu đất có quy mô 73.211m².
Trong đó 2 lô chung cư số 4 và 6 đã giải tỏa di dời xong trước đây. Theo quy hoạch, diện tích đất 2 lô này sẽ xây dựng hai tòa nhà tái định cư tại chỗ gồm 1.750 căn hộ.
Tuy nhiên do nhiều vướng mắc về pháp lý đất đai, nhà ở nên dự án được triển khai khá chậm. Khi Luật Đất đai, Luật Nhà ở 2024 tháo gỡ các vướng mắc, tháng 6-2025 phương án bồi thường, tái định cư (số 20) được phê duyệt.
Tại cụm chung cư lô số cư xá Thanh Đa hiện có 949 căn hộ (có 1.001 chủ sử dụng) thuộc sở hữu tư nhân, còn thuộc sở hữu nhà nước có 355 căn (tách ra từ 268 căn ban đầu).
Theo quyết định di dời đã được UBND phường Bình Quới ban hành, đến giữa tháng 8-2026 là thời hạn toàn bộ các hộ dân phải di dời. Đến nay đã hết thời hạn, phần lớn các hộ dân đã chuyển đi đến nơi tạm cư, một số còn lại cũng chuẩn bị rời đi.
Dự kiến tháng 10-2026 bàn giao mặt bằng để nhà đầu tư triển khai dự án
Trao đổi với Tuổi Trẻ ngày 13-9, ông Nguyễn Tiến Phước, Trưởng Phòng Kinh tế - Hạ tầng - Đô thị phường Bình Quới - cho hay hiện nay đã hết thời gian di dời theo quyết định nhưng vẫn còn một số hộ dân chưa di dời.
Phường đã lập 6 tổ công tác để vận động các hộ này trước khi thực hiện kế hoạch cưỡng chế di dời. Dự kiến trong tháng 10-2026 sẽ hoàn tất di dời các hộ dân để bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư sớm khởi công, xây dựng dự án.
Hình ảnh phóng viên Tuổi Trẻ ghi nhận chung cư Thanh Đa "lặng lẽ" sau nửa thế kỷ nhộn nhịp:
Cụm chung cư cũ nổi bật có các mặt giáp sông - Ảnh: MINH HÒA
Trải qua hơn nửa thế kỷ, chung cư Thanh Đa đã xuống cấp, không còn an toàn để ở. TP.HCM đã quyết định thực hiện dự án cải tạo lại cụm 8 chung cư Thanh Đa lô số - Ảnh: MINH HÒA
Hiện nay phần lớn các hộ dân đã dọn đi để bàn giao mặt bằng. Nhiều dãy nhà đã vắng bóng người - Ảnh: MINH HÒA
Một cụ bà sức yếu được người dân bế xuống xe để rời chung cư đến nơi tạm cư - Ảnh: MINH HÒA
Một vài hộ dân vẫn còn ở lại chung cư trong những căn hộ cũ kỹ, ẩm thấp. Trong khi đó nhiều hộ đã rời đi và bán các vật dụng cho người thu mua phế liệu - Ảnh: MINH HÒA
Ông Nguyễn Đình Lan đã gắn bó với chung cư Thanh Đa hơn 40 năm, nay gia đình ông Lan đã dọn ra nơi tạm cư. Còn hộ bà Nguyễn Thị Thái Lê ở chung cư Thanh Đa hơn 30 năm nay cũng dọn ra nơi tạm cư - Ảnh: MINH HÒA
Lối cầu thang để lên các chung cư đã được khóa lại do phần lớn hộ dân đã chuyển đi - Ảnh: MINH HÒA
Những căn hộ được niêm phong lại sau khi người dân rời đi - Ảnh: MINH HÒA
Nhiều bức tường chung cư đầy dấu ấn thời gian, xuống cấp, nứt nẻ, cây cối, cỏ dại mọc men theo - Ảnh: MINH HÒA
Rác sinh hoạt, vật dụng được các hộ dân bỏ ra bên ngoài khu vực chung cư. Chung cư Thanh Đa nhuốm màu hoang vắng - Ảnh: MINH HÒA
