Việc tổ chức, kiểm soát giao thông trên cao tốc đang có nhiều điều chỉnh để đáp ứng tình hình mới - Ảnh: HỒNG QUANG
Thời gian gần đây, Cục Cảnh sát giao thông tăng cường kiểm soát việc chấp hành các quy định trên đường cao tốc.
Bên cạnh việc tăng cường giám sát lỗi không giữ khoảng cách, dừng đỗ xe trên không đúng quy định…, đơn vị này cũng đang nghiên cứu tổ chức lại làn đường để hạn chế tình trạng xe chạy chậm bám làn trái.
Kiểm soát khoảng cách an toàn của xe trên cao tốc
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ quy định tài xế phải giữ khoảng cách an toàn với xe chạy liền trước cùng làn hoặc phần đường.
Thông tư 38/2024/TT-BGTVT cũng quy định cụ thể, khoảng cách tối thiểu trong điều kiện mặt đường khô ráo, tầm nhìn bảo đảm.
Từ cuối tháng 8, Cục Cảnh sát giao thông có thông báo, bắt đầu tăng cường kiểm soát lỗi không giữ khoảng cách trên tuyến cao tốc từ Pháp Vân (Hà Nội) đến Nghi Sơn (Thanh Hóa).
Việc xử lý được thực hiện tại những vị trí có điều kiện tổ chức giao thông phù hợp, như có biển báo, vạch xác định khoảng cách và hệ thống giám sát làm căn cứ xác định vi phạm.
Khu vực triển khai xử phạt quy định về khoảng cách trên cao tốc Pháp Vân - Nghi Sơn - Ảnh: HỒNG QUANG
Trong thông báo mới nhất, Cục Cảnh sát giao thông cho biết lực lượng tập trung kiểm soát tại những vị trí có tổ chức giao thông gồm biển báo và vạch xác định khoảng cách xe theo quy chuẩn.
Đồng thời phải có hệ thống giám sát để ghi nhận làm bằng chứng điện tử. Hai vị trí đang áp dụng là Km219 và Km326 tuyến cao tốc Pháp Vân - Nghi Sơn.
Về đối tượng, lực lượng chức năng tập trung xử lý xe kinh doanh vận tải (xe khách, xe limousine, xe đầu kéo…). Đây là nhóm xe được nhận định thường xuyên gây ra những vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng, gây hậu quả rất lớn.
Đối với xe cá nhân, cảnh sát chỉ tập trung tuyên truyền, hướng dẫn để người dân có khái niệm "tham gia giao thông phải giữ khoảng cách an toàn".
Ngoài ra, cảnh sát cũng cho biết sẽ không xử lý vi phạm trong những tình huống khách quan như đường ùn tắc, bị xe chen ngang tạt đầu hoặc xe phía trước buộc phải phanh vì sự cố, tránh vật cản...
Xử lý nghiêm xe 'rùa bò' bám làn trái, nâng tốc độ tối thiểu
Trao đổi với Tuổi Trẻ, Cục Cảnh sát giao thông cho biết qua đánh giá, còn rất nhiều lái xe vẫn điều khiển bám làn 1 với tốc độ thấp làm cản trở lưu thông dòng xe, hạn chế sự luân chuyển trên đường cao tốc.
Để xử lý tình trạng này, Cục Cảnh sát giao thông sẽ đề xuất và phối hợp thực hiện đồng bộ giải pháp.
Thứ nhất, tổ chức lại giao thông trên một số tuyến cao tốc qua việc nâng tốc độ tối thiểu trên làn 1 và làn 2 không chênh lệch quá 20% so với tốc độ tối đa.
Cùng đó, cảnh sát sẽ tăng cường tuyên truyền về ý thức nhường đường đối với tài xế.
"Cần coi làn 1 là làn lưu thông tốc độ cao, dành để vượt xe. Sau khi thực hiện vượt xe xong ở làn 1, đủ điều kiện an toàn nên di chuyển vào làn 2.
Xe đi ở làn 1 thấy xe sau xin đường (qua tín, báo hiệu) thì phải chuyển về làn 2 để nhường đường", đại diện Cục Cảnh sát giao thông nói.
Một giải pháp khác là các đơn vị chức năng sẽ xử phạt nghiêm với xe đi dưới tốc độ tối thiểu và chạy tốc độ thấp hơn các xe khác đi cùng chiều mà không đi về làn đường bên phải chiều đi của mình.
Quy định này cũng loại trừ trường hợp các xe khác đi cùng chiều chạy quá tốc độ quy định.
Đề xuất làn trái 2 tuyến cao tốc chỉ dùng để vượt
Theo đề xuất của Cục Cảnh sát giao thông, việc thí điểm quy định làn đường dành riêng để vượt xe sẽ áp dụng trên cao tốc Hà Nội - Hải Phòng và cao tốc Cầu Giẽ - Cao Bồ.
Theo phương án, làn đường ngoài cùng bên trái, sát dải phân cách giữa, được xác định là làn dành riêng để vượt xe. Sau khi vượt, tài xế phải chuyển ngay về làn đường bên phải phù hợp với tốc độ lưu thông, không được chạy liên tục trên làn vượt.
Cao tốc Hà Nội - Hải Phòng dự kiến áp dụng quy định làn trái chỉ dùng để vượt - Ảnh: HỒNG QUANG
Theo hướng dẫn, lái xe di chuyển tại làn 2 nếu muốn vượt phải thực hiện việc chuyển làn đúng quy định (có báo hiệu xi nhan và phải đảm bảo an toàn phía trước và phía sau khi chuyển làn). Sau khi điều khiển xe vượt lên thì lại chuyển về làn 2.
Trường hợp tại làn 1, phía trước cùng chiều có xe đi tốc độ thấp hơn (vẫn trên tốc độ tối thiểu và dưới tốc độ tối đa), lái xe sẽ bật xi nhan trái, kết hợp với các tín hiệu (còi, đèn, loa) để báo hiệu cho lái xe phía trước biết.
Lái xe phía trước khi bảo đảm an toàn sẽ thực hiện chuyển sang làn 2 để nhường đường. Sau khi điều khiển xe vượt lên thì xe lại chuyển về làn 2.
Khi điều khiển xe theo phương thức này, người lái xe buộc phải quan sát phía trước phía sau và 2 bên, phải đảm bảo được tốc độ cũng như giữ khoảng cách an toàn phía trước và phía sau khi chuyển làn.
Nếu quá mệt thì tài xế vẫn có thể dừng xe tại làn khẩn cấp và phải thực hiện đầy đủ các bước về cảnh báo.
Việc siết chặt các quy định về dừng, đỗ trên cao tốc được thực hiện sau nhiều vụ tai nạn có nguyên nhân do việc dừng xe trên cao tốc không đảm bảo các quy định, đặc biệt là về cảnh báo an toàn.
Gần đây nhất, một tài xế ở TP.HCM bị xử phạt do dừng xe để ngủ trên cao tốc Cam Lâm - Vĩnh Hảo, hôm 4-9.
Theo Cục Cảnh sát giao thông, khi lái xe trên đường cao tốc, tài xế được dừng xe trong các trường hợp:
Xe bị sự cố (hỏng xe, nổ lốp, hết nhiên liệu...); tài xế gặp vấn đề về sức khỏe hoặc người trên xe bị ốm bệnh; trường hợp người lái xe không thể "kiềm chế" phải đi vệ sinh gấp (nên hãn hữu vì người lái xe trước khi vào cao tốc cần "giải tỏa" và nắm được các điểm dừng nghỉ trên tuyến).
Khi dừng xe, tài xế phải cố gắng đưa xe dừng tại làn khẩn cấp hoặc sát lề đường bên phải. Đồng thời, tài xế hoặc người trên xe phải bật đèn cảnh báo nguy hiểm, dùng biển cảnh báo đặt cách đuôi xe ít nhất 150m.
Những người trong xe cần thoát ra ngoài hộ lan phía bên phải đường, hoặc bố trí người đứng sát lề đường phía sau xe dừng ít nhất 50m để vẫy báo hiệu nguy hiểm.
Việc dừng đỗ xe trên cao tốc phải đảm bảo đúng quy định về đặt cảnh báo - Ảnh: HỒNG QUANG
Trường hợp quá mệt mỏi, buồn ngủ tới mức không thể tiếp tục lái xe trong khi trạm dừng nghỉ hoặc lối ra cách quá xa, thì tài xế vẫn có thể dừng xe tại làn khẩn cấp và phải thực hiện đầy đủ các bước về cảnh báo.
Sau đó, cần nhanh chóng ra khu vực lề đường ngoài dải phân cách thực hiện các biện pháp: rửa mặt cho tỉnh táo; tập nhanh một vài tư thế thể dục để máu huyết lưu thông… Sau đó, khẩn trương lái xe tới trạm dừng nghỉ hoặc ra khỏi đường cao tốc.
"Tuyệt đối không được ngủ trên cabin xe hoặc mắc võng ngủ ven đường, ngủ sau xe… Cảnh sát giao thông sẽ xử lý những trường hợp cố tình hoặc lợi dụng lý do không thuyết phục để dừng, đỗ trên cao tốc", đại diện Cục Cảnh sát giao thông khuyến cáo.
