Martínez, 52 tuổi, nhớ lại năm 1995 khi ông 21 tuổi gia nhập Wigan ở giải hạng Ba Anh sau thời gian phục vụ quân ngũ và đá vài trận cho Real Zaragoza. “Bạn đến đó và ngọn núi quá cao, mục tiêu duy nhất là sống sót”, ông kể. Không biết tiếng Anh, đối mặt với lối chơi khác biệt nhấn mạnh “bóng hai”, Martínez vẫn tự hỏi “Tại sao không?”. Ông đặt mục tiêu học tiếng Anh trong hai năm nhưng không đạt được, song chính tinh thần ấy đã đưa ông tiến xa.
Từ Wigan, qua Motherwell, Walsall, Swansea, Chester, Liverpool, rồi dẫn dắt Bỉ 7 năm đưa đội lên số 1 thế giới, Martínez nhận lời dẫn dắt Bồ Đào Nha từ tháng 1-2023. Ông ngưỡng mộ Johan Cruyff, John Toshack và Arrigo Sacchi, luôn hỏi “tại sao” từ nhỏ khi nói chuyện với cha về khoảng trống trên sân.
Ông mô tả Bồ Đào Nha là “trường học bóng đá”, với dân số chỉ 10 triệu dân nhưng tài năng lại có mặt ở hầu hết các phòng thay đồ hàng đầu thế giới. Martínez đã gặp riêng 32 cầu thủ trong danh sách đầu tiên để hỏi: “Tại sao bạn ở đội tuyển? Chúng ta đến với bóng đá như thế nào? Anh hùng của chúng ta là ai?”. Với riêng Cristiano Ronaldo – biểu tượng lịch sử đã cống hiến 21 năm cho đội tuyển – ông đặc biệt chú ý. Nhiều cầu thủ trẻ, kể cả những người sinh năm 2004 như Carlos Forbs, vẫn coi Ronaldo là thần tượng.
C.Ronaldo: “Cái đầu” của người đội trưởng và hành trình xuyên thời gian
Trong cuộc trò chuyện với Roberto Martínez, hình ảnh Ronaldo hiện lên không phải là một siêu sao đang chạy theo kỷ lục, mà là một người đội trưởng với tinh thần thép và sự hy sinh thầm lặng. “Với những cầu thủ trên 30 tuổi, họ thường bắt đầu nghĩ rằng đợt tập trung đội tuyển là thời gian để nghỉ ngơi, tái tạo sức lực. Nhưng thái độ của Ronaldo luôn là: ‘Tôi ở đây vì đội tuyển quốc gia, bất cứ điều gì anh cần’”, Martinez chia sẻ.
Martínez nhấn mạnh rằng việc phân tích Ronaldo của hôm nay mới thực sự quan trọng. Ở tuổi 41, không phải cơ thể, mà chính là “cái đầu” quyết định anh còn có thể cống hiến ở đẳng cấp cao nhất. “Cristiano không còn là tiền vệ cánh của Manchester United hay Real Madrid ngày nào. Cậu ấy là một trung phong trong vòng cấm, người mà cả đội phụ thuộc vào để mở ra khoảng trống và ghi bàn. Ba năm qua, cậu ấy đã ghi 25 bàn sau 30 trận cho đội tuyển. Đó không phải là một suất ưu ái, mà là một vị trí được giành lại từng ngày, từng ngày một”.
Khi Martínez công bố danh sách đội tuyển lần đầu tiên, ông đã hỏi tất cả các cầu thủ về hình mẫu anh hùng của họ. Carlos Forbs – tiền vệ sinh năm 2004 của Club Brugge – lớn lên khi Ronaldo đã ở trong đội tuyển quốc gia. “Khi những cầu thủ lớn lên xem Ronaldo chơi bóng, và giờ được chứng kiến những gì cậu ấy cống hiến mỗi ngày, họ học theo”, Martínez nói. Đó chính là giá trị vượt ra ngoài những con số thống kê, là di sản mà người đội trưởng để lại cho thế hệ kế cận.
Dù Ronaldo không tham gia hai trận giao hữu ở đợt FIFA Days cuối cùng trước World Cup, Martínez tỏ ra rất bình thản. Ông khẳng định đây chỉ là một khoảng nghỉ hai tuần trước khi anh trở lại, và điều quan trọng là tinh thần của người đội trưởng vẫn luôn hướng về đội tuyển với thái độ “bất cứ điều gì anh cần”.
Hãy để chúng tôi mơ
Chuẩn bị cho World Cup 2026 với 48 đội, Martínez chọn cách tiếp cận thực tế. Đội sẽ thi đấu giao hữu với Mỹ và Mexico ở độ cao và sân kín để mô phỏng điều kiện hè. Sau đó là 15 ngày tập huấn tại Miami để thích nghi với độ ẩm, bão. Ông sử dụng danh sách “26 + 1” (26 chính thức, 4 dự bị không công bố). Diogo Jota – người đã khuất – vẫn là “ngọn đèn dẫn đường” cho tinh thần đội.
Bồ Đào Nha chưa từng vô địch World Cup, nhưng chiến thắng ở Nations League trước đội tuyển số 1 thế giới và nhà vô địch châu Âu Tây Ban Nha là một cột mốc quan trọng, mang đến niềm tin và sự phấn khích, thay vì sự lo lắng, cho bóng đá Bồ Đào Nha. “Chúng tôi biết mình chưa từng vô địch World Cup, điều đó nói lên rằng nó rất khó. Chúng tôi biết mọi thứ có thể thay đổi nhanh chóng, tài năng thôi là chưa đủ, và những chi tiết nhỏ có thể quay lưng lại với bạn”, Martínez nói. “Nhưng hãy để chúng tôi mơ. Tôi nghĩ chúng tôi có thể”.
Kết thúc cuộc trò chuyện, Martínez mỉm cười với một chi tiết thú vị. Ông sinh ngày 13 tháng 7 – một ngày thứ Sáu. “Ở Anh, họ luôn nói: ‘Ồ, xui quá!’ Nhưng tôi thích nó. Và thật thú vị khi nghĩ về chức vô địch Euro 2016… Eusébio – vua phá lưới năm 1966, Quả bóng vàng năm 65… 60 năm kể từ kỳ World Cup của ông ấy. Năm 2026. Tất cả đều có số 6. Hãy mơ. Tại sao không?”
