Bệnh nhân nam 53 tuổi nhập viện với chỉ số đường huyết cao ngất ngưởng, nhưng khi được bác sĩ Dương Minh Tuấn (Bệnh viện Bạch Mai) kê đơn thuốc và tiêm thì lại nhất định không tin thuốc Tây.
Bỏ qua sự phân tích, thuyết phục của bác sĩ, bệnh nhân chọn rời viện để tìm đến những "thần y" hàng xóm, những loại lá cây được truyền tai là chữa khỏi cho hàng triệu người. Sau 2 tuần "tự điều trị", vài mẫu thử đường huyết lúc đói cho kết quả đẹp khiến ông đắc thắng cho rằng bác sĩ chẩn đoán không đúng.
Sau thời gian ngắn, ông vào viện trong tình trạng hôn mê sâu, đường huyết đo được lên tới 50 mmol/L. Hình ảnh những nắm lá thuốc sắc dở mà người nhà mang theo bên cạnh giường bệnh nhân đang cận kề cái chết khiến những người cầm kim tiêm chỉ biết lặng lẽ lắc đầu.
Bác sĩ cũng không tránh khỏi những lúc chạnh lòng vì bệnh nhân thiếu tin tưởng phác đồ điều trị (Ảnh: Lao động)
Thai phụ trẻ 23 tuổi, mang thai con đầu lòng được 25 tuần đi làm nghiệm pháp dung nạp phát hiện ra tiểu đường thai kỳ, nhưng một mực không tin kết quả xét nghiệm bởi cô thực hiện chế độ ăn rất tiết chế.
Bác sĩ giải thích cặn kẽ, phân tích nguyên nhân, hướng dẫn theo dõi đường máu, thậm chí thiết kế hẳn thực đơn riêng cho bệnh nhân nhưng cô bỏ mặc lời dặn theo dõi đường máu, từ chối thực đơn chuyên biệt của bác sĩ vì tin rằng mình đang làm điều tốt nhất cho con.
5 tuần sau, bệnh nhân nhập viện trong tình trạng mệt lả, nôn liên tục, em bé trong bụng không đạp nữa. Kết quả siêu âm như sét đánh bên tai cô là tim thai đã ngừng đập. Không những vậy, người mẹ bị nhiễm toan ceton nặng, máu tràn đầy acid vì đường huyết quá cao.
"Cô ngồi đó, khóc không thành tiếng, còn bác sĩ vừa đau lòng vừa phải chạy đua với tử thần giữ lại mạng sống cho người mẹ" - bác sĩ Tuấn kể lại.
Cũng từ chối phác đồ điều trị của bác sĩ, người đàn ông 39 tuổi sau khi phát hiện tiểu đường trở về nhà quyết tâm thay đổi lối sống nhưng lại kết hợp với "rừng" thực phẩm chức năng.
Hai năm trôi qua, cơ thể không có triệu chứng, cân nặng về mức tối ưu khiến anh tự tin mình đã đẩy lùi được căn bệnh, không khám lại, không kiểm tra. Đến năm thứ ba, bệnh nhân bỗng thấy mắt nhìn mờ hơn, nghĩ chắc chỉ là viễn thị nên không đi kiểm tra. Vài tháng sau, sút cân và sạm da, bệnh nhân đi khám phát hiện suy thận, mắt tổn thương võng mạc. Một lần nữa, bệnh nhân không đồng ý điều trị.
Sang năm thứ tư, một ngày nọ, người đàn ông bỗng đau nghẹn thắt ngực, rồi nhanh chóng rơi vào ngừng tim. "Cả một quãng thời gian dài không điều trị chuẩn đủ để các mảng xơ vữa mạch máu âm thầm lắng đọng vào mạch vành để đến một thời điểm nó tắc nghẽn lại, đủ để làm trái tim ngừng đập. Người đàn ông 43 tuổi để lại cho vợ con cả một quãng đường thật đau lòng" - bác sĩ Tuấn đau lòng.
Người bệnh dễ tin quảng cáo chưa kiểm chứng
Theo bác sĩ Dương Minh Tuấn, một thực tế đáng lo ngại hiện nay là không ít bệnh nhân mất niềm tin vào điều trị y khoa chuẩn, nhưng lại dễ dàng đặt niềm tin vào những cách chữa trị, những lời quảng cáo chưa được kiểm chứng.
Khó khăn lớn nhất của người bác sĩ ở việc đồng hành cùng người bệnh.
Có những bệnh nhân từ chối phác đồ điều trị rõ ràng, nhưng lại sẵn sàng chi tiền cho các loại thực phẩm chức năng, thuốc nam, thuốc bắc được giới thiệu là ‘gia truyền’, ‘thải độc’, ‘ổn định đường huyết’ mà không có bất kỳ cơ sở khoa học nào.
"Khó khăn lớn nhất của người bác sĩ trong điều trị không nằm ở kỹ thuật hay thuốc men, mà ở việc đồng hành cùng người bệnh. Có trường hợp, bác sĩ tư vấn rất kỹ, giải thích nhiều lần, nhưng bệnh nhân vẫn lựa chọn cách làm khác. Có trường hợp, bác sĩ tư vấn "một đằng" nhưng về nhà lại thực hiện "một nẻo" - Bác sĩ Tuấn nói.
Nguy hiểm nhất là khi người bệnh thấy vài chỉ số cải thiện trong thời gian ngắn, họ sẽ tin rằng phương pháp mình đang áp dụng là đúng, từ đó bỏ hẳn điều trị theo chỉ định. Thực tế, bệnh vẫn tiến triển âm thầm và chỉ bộc lộ khi có biến chứng.
Không ít trường hợp nhập viện trong tình trạng nặng sau thời gian dài tự điều trị bằng các phương pháp truyền miệng. Khi đó, việc can thiệp trở nên khó khăn hơn, chi phí điều trị cao hơn, thậm chí không thể đảo ngược tổn thương.
Từ góc độ chuyên môn, bác sĩ Tuấn khuyến cáo người dân cần thận trọng với các thông tin y tế trên mạng xã hội, đặc biệt là những quảng cáo “thần dược”, “chữa khỏi hoàn toàn” hay cam kết hiệu quả nhanh chóng. Mọi phương pháp điều trị cần được kiểm chứng và có sự theo dõi của bác sĩ chuyên khoa để có hiệu quả điều trị cao nhất.