Sau khi thưởng thức phần ruột đỏ mọng, ngọt mát của dưa hấu, đa số mọi người đều bỏ đi lớp vỏ. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, đây lại là phần chứa nhiều chất xơ, axit amin cùng nhiều vitamin và khoáng chất có lợi cho sức khỏe. Nếu được chế biến đúng cách, vỏ dưa hấu có thể trở thành một nguyên liệu bổ dưỡng trong bữa ăn hằng ngày.
Ảnh minh họa
Giàu chất xơ, hỗ trợ hệ tiêu hóa
Theo chuyên gia dinh dưỡng Julie Stefanski (Mỹ), phát ngôn viên của Viện Dinh dưỡng và Chế độ ăn uống tại Baltimore, vỏ dưa hấu là nguồn cung cấp chất xơ không hòa tan dồi dào. Loại chất xơ này giúp kích thích nhu động ruột, hỗ trợ tiêu hóa, giảm táo bón, đồng thời góp phần làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch và ung thư đại trực tràng.
Bên cạnh đó, vỏ dưa hấu còn chứa một lượng nhỏ chất xơ hòa tan, có tác dụng hỗ trợ kiểm soát cholesterol trong máu. Tuy nhiên, người chưa quen ăn nhiều chất xơ nên tăng lượng tiêu thụ từ từ để tránh đầy hơi hoặc chướng bụng.
Chứa citrulline, hỗ trợ tuần hoàn và vận động
Một trong những dưỡng chất nổi bật của vỏ dưa hấu là citrulline axit amin có vai trò cải thiện lưu thông máu và hỗ trợ hiệu suất vận động.
Theo chuyên gia dinh dưỡng Sherry Gray, Đại học Connecticut (Mỹ), hàm lượng citrulline trong phần vỏ trắng của dưa hấu có thể cao hơn khoảng 60% so với phần ruột đỏ. Đây là dưỡng chất được nhiều người quan tâm trong chế độ dinh dưỡng trước khi tập luyện.
Dù vậy, để đạt hiệu quả rõ rệt, cơ thể cần khoảng 3-6 g citrulline mỗi ngày. Vì thế, chỉ ăn một lượng nhỏ vỏ dưa hấu sẽ khó đáp ứng đủ nhu cầu này và nên kết hợp với chế độ ăn đa dạng.
Ảnh minh họa
Bổ sung nhiều vitamin và khoáng chất
Không chỉ giàu chất xơ và citrulline, vỏ dưa hấu còn cung cấp nhiều vi chất cần thiết như vitamin C, vitamin B6, beta-carotene, canxi, kẽm và phốt pho. Những dưỡng chất này góp phần tăng cường miễn dịch, hỗ trợ hoạt động của hệ thần kinh, duy trì sức khỏe xương và tham gia nhiều quá trình chuyển hóa trong cơ thể.
Theo các chuyên gia, xét ở một số khía cạnh dinh dưỡng, phần vỏ thậm chí còn chứa nhiều dưỡng chất hơn phần ruột đỏ. Tuy nhiên, để nhận được lượng dinh dưỡng đáng kể, cần tiêu thụ khoảng 1-1,5 cốc phần vỏ trắng.
Vị thuốc trong Đông yTheo bác sĩ Bùi Thanh Hoài, Khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện 19-8 (Hà Nội), dưa hấu từ lâu không chỉ được xem là thực phẩm mà còn là vị thuốc trong Đông y. Ngoài phần ruột và hạt, vỏ dưa hấu cũng được sử dụng để hỗ trợ điều trị nhiều chứng bệnh thường gặp.
Theo y học cổ truyền, dưa hấu có vị ngọt, tính hơi hàn, giúp thanh nhiệt, giải thử, sinh tân dịch và lợi tiểu. Loại quả này thường được dùng cho người bị nóng trong, tiểu buốt, phù nề, say nắng, sốt cao, đồng thời hỗ trợ người mắc tăng huyết áp hoặc đái tháo đường khi sử dụng đúng cách.
Đặc biệt, vỏ dưa hấu sau khi được phơi hoặc sấy khô được gọi là "tây qua bì". Đây là vị thuốc có công dụng thanh nhiệt, lợi tiểu, hỗ trợ tiêu hóa và xuất hiện trong nhiều bài thuốc dân gian từ lâu đời.
Để hỗ trợ thanh nhiệt và lợi tiểu, người dân có thể dùng khoảng 10-40 g vỏ dưa hấu tươi hoặc khô, sắc với khoảng 500 ml nước trong 15 phút rồi uống thay nước trong ngày. Với người bị cảm sốt, ra nhiều mồ hôi, hoa mắt, chóng mặt, vỏ dưa hấu còn được kết hợp cùng kim ngân hoa và trúc diệp để tăng hiệu quả hỗ trợ.
Không chỉ phần vỏ, tại một số quốc gia Đông Nam Á như Malaysia, rễ dưa hấu cũng được ép lấy nước và sử dụng trong các bài thuốc dân gian nhằm hỗ trợ cầm máu.
Ảnh minh họa
Tuy mang lại nhiều lợi ích, dưa hấu không phải thực phẩm phù hợp với tất cả mọi người. Người có hệ tiêu hóa yếu, thường xuyên lạnh bụng dễ bị đầy hơi hoặc tiêu chảy nếu ăn quá nhiều. Người mắc đái tháo đường cần kiểm soát khẩu phần vì dưa hấu vẫn chứa lượng đường tự nhiên đáng kể. Trong khi đó, người bị suy thận nên thận trọng do loại quả này giàu nước và kali, có thể làm tăng gánh nặng cho thận nếu sử dụng quá mức.
Phụ nữ mang thai hoặc người đang bị cảm lạnh cũng không nên ăn quá nhiều dưa hấu. Tính hàn của loại quả này có thể gây khó chịu đường tiêu hóa hoặc khiến các triệu chứng bệnh kéo dài hơn.
Các chuyên gia khuyến cáo nên ăn dưa hấu với lượng vừa phải, tránh ăn khi bụng đói hoặc quá muộn vào buổi tối. Nếu tận dụng vỏ dưa hấu làm dược liệu, cần rửa sạch kỹ, sơ chế đúng cách và chỉ sử dụng với liều lượng phù hợp để đảm bảo an toàn và phát huy hiệu quả.
Người đàn ông 28 tuổi suýt tử vong sau khi ăn món khoái khẩu "vạn người mê"ĐỌC NGAYTrước khi chế biến, cần rửa kỹ toàn bộ quả dưa dưới vòi nước và dùng bàn chải chà sạch lớp vỏ xanh bên ngoài để loại bỏ bụi bẩn và vi khuẩn. Điều này đặc biệt quan trọng bởi dao cắt có thể mang vi khuẩn từ lớp vỏ vào phần thịt quả.
Khi sử dụng, nên gọt bỏ lớp vỏ xanh cứng và chỉ lấy phần cùi trắng. Phần này có vị thanh mát, giòn, khá giống dưa chuột nên có thể ăn sống, làm salad, xay sinh tố, xào hoặc muối chua.
Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý không nên lạm dụng đường, muối hoặc các loại gia vị khi chế biến vì có thể làm giảm lợi ích dinh dưỡng vốn có của thực phẩm.
Trúc Chi (t/h VTC News, Lao Động)
