Tuyến metro số 2 đoạn Bến Thành – Tham Lương là một trong những dự án đường sắt đô thị trọng điểm của TP.HCM. Dự án có chiều dài khoảng 11,27 km, gồm 10 ga ngầm, 1 ga trên cao và depot Tham Lương, với tổng mức đầu tư hơn 55.000 tỷ đồng.
Trước đó vào ngày 15/1/2026, Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP.HCM (MAUR) ký hợp đồng với liên danh Công ty cổ phần Tập đoàn Trường Hải (THACO) – China Railway Group Limited, đồng thời tổ chức khởi công dự án.
Theo MAUR, công trường hiện triển khai thi công song song tại 5 nhà ga ngầm gồm Phạm Văn Bạch, Lê Thị Riêng, Phạm Văn Hai, Hòa Hưng và Bà Quẹo. Để tăng tốc tiến độ, các đơn vị dự kiến triển khai thêm 3 ga ngầm Tao Đàn, Bảy Hiền và Nguyễn Hồng Đào vào cuối tháng 10, đồng thời hoàn thiện phương án tổ chức, phân luồng giao thông để đưa các ga Bến Thành, Dân Chủ và Phạm Văn Hai vào thi công trong tháng 12.
Theo kế hoạch được MAUR và nhà thầu tối ưu, máy đào hầm TBM dự kiến bắt đầu khoan từ tháng 8/2027. Depot Tham Lương dự kiến hoàn thành, tiếp nhận đoàn tàu đầu tiên vào cuối tháng 7/2029. Đến cuối tháng 12/2030, dự án dự kiến hoàn tất vận hành thử và chứng nhận an toàn hệ thống.
Hướng tuyến Metro số 2. Ảnh: MAUR
Từ ga Bến Thành đến depot Tham Lương, tuyến đi qua 14 phường, gồm Bến Thành, Bàn Cờ, Xuân Hòa, Hòa Hưng, Vườn Lài, Nhiêu Lộc, Tân Hòa, Tân Sơn Nhất, Bảy Hiền, Tân Bình, Tân Sơn, Tây Thạnh, Tân Sơn Nhì và Đông Hưng Thuận.
Trong giai đoạn đầu khai thác, Metro số 2 dự kiến sử dụng đoàn tàu 3 toa, vận tốc tối đa khoảng 80–110 km/h, năng lực vận chuyển khoảng 14.400 hành khách mỗi giờ theo mỗi hướng.
Nếu lấy mốc khởi công ngày 15/1/2026 và mục tiêu hoàn tất vận hành thử, chứng nhận an toàn vào cuối năm 2030, dự án có gần 5 năm để hoàn thành. Mục tiêu tiến độ này trở nên đáng chú ý khi đặt cạnh một số tuyến đường sắt đô thị tại nước ngoài có chiều dài tương đương.
Giai đoạn 1 tuyến Metro số 2 ở thành phố Thiệu Hưng, tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc cần khoảng 3 năm 4 tháng để hoàn thành.
Tại Trung Quốc, giai đoạn 1 tuyến Metro số 2 ở thành phố Thiệu Hưng, tỉnh Chiết Giang, có quy mô tương đối gần với dự án của TP.HCM. Theo China Railway Engineering Corporation (CREC), tuyến có chiều dài 10,8 km, toàn bộ đi ngầm, gồm 9 nhà ga và được đưa vào khai thác ngày 26/7/2023.
Tạp chí chuyên ngành International Railway Journal cho biết công trình bắt đầu xây dựng vào tháng 3/2020. Như vậy, thời gian từ khi khởi công đến khi khai thác vào khoảng 3 năm 4 tháng.
Tại Qatar, gói Red Line South thuộc hệ thống Doha Metro là một ví dụ về thi công đường sắt ngầm trong môi trường đô thị. Theo VINCI Construction Grands Projets, gói thầu bao gồm thiết kế và xây dựng 13,8 km đường hầm đôi, 5 nhà ga ngầm, các đường nối an toàn giữa hai hầm và giếng thoát hiểm.
Theo hồ sơ của QDVC – đơn vị tham gia thực hiện dự án ghi nhận công trình bắt đầu vào tháng 6/2013. Ngày 8/5/2019, Bộ Giao thông và Truyền thông Qatar thông báo đưa một phần tuyến Red Line vào khai thác ban đầu, với 13 trong tổng số 18 nhà ga. Đây là mốc mở cửa phục vụ hành khách của một phần tuyến, không phải thời điểm toàn bộ mạng lưới Doha Metro hoàn thành. Tính theo các mốc này, thời gian thực hiện vào khoảng 6 năm.
Tại Australia, đoạn Sydney Metro City nối Chatswood với Sydenham dài 15,5 km, đi qua trung tâm Sydney và bên dưới cảng Sydney. Dự án có 6 nhà ga ngầm mới, cùng các sân ga metro tại những ga hiện hữu.
Theo Infrastructure Pipeline của Australia, công tác thi công đoạn tuyến bắt đầu vào tháng 10/2018. Tuyến chính thức mở cửa đón hành khách ngày 19/8/2024, tương đương khoảng 5 năm 10 tháng từ khi bắt đầu thi công đến khi khai thác.
