Nhà báo Nguyễn Thúc Hoàng Linh - thành viên Hội đồng Thẩm định chuyên môn CCA 2026 - Ảnh: Trên Ghế
Thị trường ô tô Việt Nam năm 2026 tiếp tục chứng kiến những thay đổi đáng kể, đồng thời định hình những tiêu chí mới về xe xu hướng.
Xe hybrid, hybrid sạc ngoài (PHEV) và xe thuần điện ngày càng xuất hiện nhiều hơn, trong khi các công nghệ hỗ trợ lái cũng dần phổ cập xuống những phân khúc thấp hơn.
Chia sẻ trong chương trình Trên Ghế, nhà báo Nguyễn Thúc Hoàng Linh, thành viên Hội đồng Thẩm định chuyên môn Car Choice Awards 2026 (CCA 2026), cho rằng một trong những xu hướng đáng chú ý nhất của thị trường năm nay là sự dịch chuyển theo hướng thân thiện hơn với môi trường.
Xe "xanh" không còn là cuộc chơi riêng của xe điện
Theo nhà báo Nguyễn Thúc Hoàng Linh, nếu phải xác định một xu hướng chính trong năm 2026, đó là việc nhiều hãng cùng chuyển dịch sang các dòng xe giảm phát thải.
Chỉ trong khoảng nửa đầu năm, thị trường đã xuất hiện thêm nhiều sản phẩm sử dụng hệ truyền động điện hóa, từ xe thuần điện, hybrid đến PHEV. Một phần động lực đến từ các chính sách giảm phát thải cũng như định hướng giao thông tại Hà Nội và TP.HCM.
Cùng với sản phẩm, các hãng cũng bắt đầu quan tâm nhiều hơn tới hạ tầng sạc. Đây là thay đổi đáng kể so với trước đây, khi cuộc đua trên thị trường thường tập trung vào công suất động cơ hay số lượng trang bị.
Hybrid là một ví dụ. Nếu trước đây công nghệ này chủ yếu xuất hiện trên các dòng xe giá tương đối cao, thị trường hiện đã có những mẫu full hybrid giá dưới 800 triệu đồng.
Top 5 xe vượt qua vòng loại để lọt vào chung kết hạng mục "Xe hybrid mới của năm" ở hạng phổ thông và hạng cao cấp - Ảnh chụp màn hình
Theo ông Linh, ở phân khúc phổ thông, hybrid trước hết cần giải quyết các nhu cầu thực tế như tiết kiệm nhiên liệu, giảm tải cho động cơ đốt trong và đưa ra giải pháp giảm phát thải với mức giá người tiêu dùng có thể chấp nhận.
Ở phân khúc cao hơn, hybrid còn có nhiệm vụ cải thiện trải nghiệm.
"Ở những mẫu hybrid tầm trung và cao cấp, ngoài những yếu tố trên, hệ thống hybrid còn hướng tới cải thiện trải nghiệm của người dùng, chẳng hạn giúp xe êm ái hơn, tăng tốc liền mạch hơn", ông Linh nhận định.
Ông lấy ví dụ hệ truyền động hybrid trên Honda Civic hay CR-V có thể thiên về khả năng vận hành, trong khi một số dòng xe cao cấp lại tận dụng điện hóa để tăng sự êm ái và tiện nghi.
Xe điện không chỉ cần phạm vi hoạt động dài
Top 5 xe lọt vào chung kết hạng mục "Xe thuần điện mới của năm" - Ảnh chụp màn hình
Xe điện cũng đặt ra một bài toán khác cho người mua: chiếc xe không thể chỉ được đánh giá dựa trên giá bán, công suất hay quãng đường di chuyển sau mỗi lần sạc.
Tại CCA 2026, nhóm xe điện có nhiều cái tên như Lynk & Co 02, VinFast VF 3, VinFast VF 8, Geely EX5 hay Jaecoo J5 EV.
Theo ông Linh, mặt bằng xe điện phổ thông đang dần trở nên tương đồng khi nhiều hãng cùng hướng tới số đông. Vì vậy, người mua cần nhìn rộng hơn những thông số trên giấy.
"Tôi cho rằng trước hết đó phải là mẫu xe đến từ nhà sản xuất có uy tín. Thứ hai, xe phải có đầy đủ những tiêu chí về an toàn cũng như đáp ứng các yêu cầu tối thiểu về kỹ thuật", ông nói.
Yếu tố thứ ba nằm ngoài bản thân chiếc xe nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm sở hữu là hạ tầng, bao gồm trạm sạc, dịch vụ hậu mãi, hệ thống đại lý và khả năng hỗ trợ khi cần.
Một vấn đề khác được ông Linh đề cập là sự phân mảnh của mạng lưới sạc công cộng. Người sử dụng xe điện có thể phải cài nhiều ứng dụng, sử dụng nhiều tài khoản thanh toán và tìm trạm sạc trên những nền tảng khác nhau.
Theo ông, việc hình thành một hệ thống hợp nhất khả năng tìm kiếm trạm sạc và thanh toán có thể giúp giải quyết vấn đề này.
Bên cạnh VinFast với mạng lưới sạc riêng, hệ sinh thái của Tasco Auto cũng được ông đánh giá có lợi thế nhờ kết hợp hạ tầng sạc với nền tảng thanh toán VETC.
Nếu mạng lưới tiếp tục được mở rộng và có thêm đối tác tham gia, đây có thể trở thành một yếu tố cạnh tranh đáng kể đối với các dòng xe điện thuộc hệ sinh thái này.
Không phải càng nhiều trang bị càng tốt
VinFast VF 3 không phải là một chiếc xe có nhiều trang bị, nhưng chính sự đơn giản lại là điểm "ăn tiền" trên mẫu xe này - Ảnh: Đại lý
Cùng với điện hóa, cuộc đua trang bị trên ô tô tại Việt Nam cũng diễn ra nhanh chóng. Những công nghệ như hệ thống hỗ trợ lái nâng cao ADAS hiện đã xuất hiện trên một số mẫu xe tầm giá khoảng 600 triệu đồng. Bên cạnh đó là AI, màn hình lớn, cửa sổ trời và nhiều tính năng thông minh.
Tuy nhiên, nhiều trang bị hơn chưa chắc đồng nghĩa chiếc xe phù hợp hơn.
Theo ông Linh, mỗi dòng xe nên tập trung vào những tính năng thực sự phục vụ nhóm khách hàng mà nó hướng tới thay vì chạy theo danh sách option dài.
Ông lấy Wuling Mini EV và VinFast VF 3 làm ví dụ. Những loại xe này đánh đúng vào một nhu cầu của thị trường: một chiếc xe giá dễ tiếp cận, đủ chỗ và không cần quá nhiều trang bị rườm rà.
Thậm chí, những tính năng đơn giản đôi khi đem lại giá trị thực tế lớn hơn các công nghệ phức tạp.
"Đôi khi đó không phải những tính năng tiện nghi phức tạp, mà có thể chỉ là gương gập điện, hệ thống tự khóa cửa khi xe chuyển động, đèn pha tốt hơn hay gạt mưa tự động", ông Linh nói.
Đây đều là những trang bị có tần suất sử dụng cao trong điều kiện giao thông và thời tiết Việt Nam.
"Tôi đánh giá cao những tính năng như vậy hơn những trang bị quá rườm rà, nhiều khi chúng ta bỏ tiền ra nhưng lại không mấy khi sử dụng đến và có lẽ chỉ phục vụ những cuộc tranh luận trên mạng", ông nói thêm.
Mua thứ mình cần trước khi mua thứ mình thích
Sự xuất hiện ngày càng nhiều thương hiệu, loại hệ truyền động và công nghệ mới giúp người tiêu dùng có thêm lựa chọn, nhưng cũng khiến việc chọn xe trở nên phức tạp hơn.
Theo ông Linh, thị trường Việt Nam đang ở trạng thái đa dạng và phân mảnh hiếm thấy. Vì vậy, câu hỏi đầu tiên của người mua nên là mình cần chiếc xe để làm gì.
Người chủ yếu đi trong đô thị có thể cân nhắc xe điện với phạm vi hoạt động vừa đủ và các trang bị cần thiết cho hành trình hằng ngày. Người thường xuyên đi liên tỉnh có thể ưu tiên khả năng di chuyển đường dài, trong khi gia đình đông người cần quan tâm nhiều hơn đến không gian và số chỗ ngồi.
Sau khi xác định nhu cầu, người mua nên ưu tiên các trang bị an toàn và những tính năng cơ bản. Nếu ngân sách vẫn còn, lúc đó mới cân nhắc đến những thứ mình thích như ADAS, cửa sổ trời hay các công nghệ thông minh.
Uy tín của nhà sản xuất, nhà phân phối, hệ thống dịch vụ và khả năng sửa chữa cũng cần được xem xét.
Chương trình Trên Ghế được phát sóng trên HTV9 lúc 18h10 từ thứ 3 và thứ 5 hằng tuần.
