Ảnh minh họa một phiên tòa được đưa ra xét xử - Ảnh: TỰ TRUNG
Bộ Công an đang chủ trì, soạn thảo dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi và dự kiến trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp không thường lệ thứ nhất diễn ra vào tháng 8 để thông qua tại kỳ họp vào tháng 10.
Tại dự thảo Bộ luật Hình sự bổ sung các hành vi mới trong cấu thành các tội hiện hành tập trung vào một số nhóm tội danh.
Gồm tội xâm phạm an ninh quốc gia, các tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế; các tội phạm về môi trường, tội phạm trong lĩnh vực công nghệ thông tin, mạng viễn thông, các tội xâm phạm an toàn công cộng, các tội xâm phạm trật tự quản lý hành chính.
Việc bổ sung này nhằm giải quyết các hành vi mới, đặc biệt là các hành vi mới xuất hiện trên môi trường mạng gây nguy hiểm cho xã hội và phù hợp với các điều ước, khuyến nghị, công ước, thỏa thuận quốc tế mà Việt Nam tham gia hoặc là thành viên.
Lý do đề xuất bổ sung xử lý hình sự hành vi chiếm đất, hủy hoại đất
Đáng chú ý dự thảo bổ sung hành vi chiếm đất và hủy hoại đất tại điều 228 (tội vi phạm các quy định về sử dụng đất đai).
Bộ Công an cho rằng thực tiễn quản lý đất đai cho thấy các hành vi chiếm đất, hủy hoại đất diễn ra với nhiều phương thức khác nhau, có khả năng gây hậu quả nghiêm trọng đối với trật tự quản lý đất đai, quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất.
Đồng thời làm suy giảm chất lượng đất, thất thoát nguồn lực đất đai, phát sinh tranh chấp, khiếu kiện, công trình trái phép và khó khăn trong thu hồi, bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Việc bổ sung các hành vi này nhằm phù hợp với quy định của pháp luật về đất đai và nhằm nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước về đất đai, bảo vệ tài nguyên đất, quyền sử dụng đất hợp pháp.
Theo dự thảo người nào lấn đất, chiếm đất, hủy hoại đất, chuyển quyền sử dụng đất hoặc sử dụng đất trái với các quy định của pháp luật về quản lý và sử dụng đất đai, đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 100 triệu đến 1 tỉ đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.
Còn phạm tội thuộc một trong các trường hợp có tổ chức, phạm tội 2 lần trở lên, tái phạm nguy hiểm sẽ bị phạt tiền từ 1 - 4 tỉ đồng hoặc phạt tù từ 2 - 7 năm.
Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20 - 100 triệu đồng.
Dự thảo cũng bổ sung quy định về mức phạt tiền và cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 1 - 3 năm với pháp nhân thương mại vi phạm quy định này.
Đề xuất bổ sung quy định xử lý hình sự nhiều hành vi
Dự thảo bổ sung hành vi môi giới mang thai hộ tại điều 187 (tội tổ chức hoặc môi giới mang thai hộ vì mục đích thương mại) để bảo đảm cơ sở pháp lý phòng ngừa, xử lý hành vi này.
Hành vi sản xuất, buôn bán khí N2O, các loại khí, chất gây nghiện, gây tác hại cho sức khỏe con người dùng vào mục đích trái pháp luật cũng được Bộ Công an đề xuất đưa vào điều 190, điều 191.
Nội dung này theo Bộ Công an, nhằm góp phần nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền con người, đặc biệt quyền được bảo hộ về tính mạng, sức khỏe trước hiểm họa biến tướng của các chất hướng thần mới chưa được xếp loại là ma túy, các chất có khả năng gây tổn hại cho sức khỏe con người.
Việc bổ sung tạo hành lang pháp lý nghiêm khắc nhằm ngăn chặn tận gốc chuỗi cung ứng các chất gây hại, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong xử lý hành vi vi phạm.
Dự thảo bổ sung các hành vi mua bán tiền giả vào điều 207 (tội sản xuất, mua bán, vận chuyển tiền giả) và hành vi mua bán công cụ chuyển nhượng giả hoặc các giấy tờ có giá giả khác tại điều 208 (tội mua bán, tàng trữ, vận chuyển, lưu hành công cụ chuyển nhượng giả hoặc các giấy tờ có giá giả khác).
Việc bổ sung này bảo đảm cơ sở pháp lý phòng ngừa, đấu tranh, xử lý hành vi này trong thực tiễn.
Dự thảo cũng bổ sung hành vi mua gom hàng hóa, đồng thời bổ sung mục đích của hành vi là nhằm thao túng cung cầu thị trường, gây biến động bất thường về giá vào điều 196 (tội đầu cơ) để bao quát hành vi đầu cơ, phục vụ công tác phòng ngừa, đấu tranh với loại tội phạm này.
