Một thời gian sau lần VinSpace hé mở về hoạt động nghiên cứu chế tạo chùm vệ tinh siêu nhỏ nhằm cung cấp các ứng dụng viễn thông, viễn thám,..., doanh nghiệp do tỷ phú Phạm Nhật Vượng thành lập tháng 11/2025 và nắm 71% vốn điều lệ - đã có thương vụ cụ thể.
VinSpace “bắt tay” SpaceX của Elon Musk
Ngày 11/8/2026, VinSpace đã ký kết hợp đồng phóng vệ tinh với SpaceX (Mỹ).
Theo thỏa thuận, các vệ tinh của VinSpace sẽ được đưa lên quỹ đạo thông qua chương trình phóng chia sẻ Transporter Rideshare của SpaceX trong quý 2 năm 2027. Đây là hình thức nhiều khách hàng cùng chia sẻ một chuyến phóng của SpaceX để đưa các vệ tinh lên quỹ đạo, trong đó VinSpace đảm nhiệm việc nghiên cứu, phát triển, chế tạo và vận hành vệ tinh sau khi được đưa vào quỹ đạo.
Thông qua đó, VinSpace sẽ thử nghiệm các mô-đun vệ tinh do họ tự phát triển, đồng thời từng bước nâng cao năng lực làm chủ hệ thống vệ tinh và triển khai những ứng dụng thương mại trong tương lai.
VinSpace đã xây dựng chiến lược dài hạn trở thành doanh nghiệp vũ trụ tư nhân toàn trình. Họ dự kiến sẽ tham gia vào toàn bộ chuỗi giá trị bao gồm thiết kế, phát triển vệ tinh, lắp ráp - tích hợp - thử nghiệm (AIT), quản lý nhiệm vụ phóng, vận hành vệ tinh, phát triển các sản phẩm viễn thám và dịch vụ dữ liệu không gian dưới mặt đất.
“Mỏ vàng” phía sau những chùm vệ tinh siêu nhỏ
Mục tiêu gần của VinSpace là đưa những vệ tinh siêu nhỏ đầu tiên lên quỹ đạo trong năm 2027. Nếu VinSpace phóng thành công vệ tinh vào năm 2027, thứ giá trị nhất mà chúng mang về Trái Đất có thể không phải là tín hiệu – mà là dữ liệu.
Thị trường Vệ tinh nhỏ nằm trong nền kinh tế không gian có quy mô khổng lồ với giá trị ước tính vượt 670 tỷ USD vào năm 2026 và thậm chí theo MorganStanley, quy mô đạt khoảng 1.000 tỷ USD vào năm 2040.
Tuy nhiên thực tế thì trong nền kinh tế này, sản xuất tàu vũ trụ và vệ tinh – nghe có vẻ khổng lồ - nhưng tổng giá trị thị trường ước tính chỉ đạt 53 tỷ Euro vào năm 2023. Trong khi đó, thị trường khai thác dữ liệu và Dịch vụ không gian (nằm ở khâu hạ nguồn) mới là thị trường thương mại lớn nhất, ước tính 358 tỷ Euro vào năm 2023.
Lớn nhất là dịch vụ viễn thông vệ tinh và cung cấp, phân tích dữ liệu Viễn thám. Nó chủ yếu phục vụ nhu cầu của doanh nghiệp và người tiêu dùng trên Trái Đất.
Điều này thể hiện rõ trong mô hình của SpaceX. Dù nổi tiếng với tên lửa, phần lớn doanh thu của công ty lại đến từ Starlink – dịch vụ internet vệ tinh. Theo Reuters, doanh thu của SpaceX đã đạt khoảng 15–16 tỷ USD năm 2025, trong đó Starlink đóng góp tỷ trọng chủ đạo và có thể đạt khoảng 20 tỷ USD vào năm 2026.
Ở một hướng khác, Planet Labs không bán vệ tinh, mà bán dữ liệu. Hàng trăm vệ tinh nhỏ của công ty này liên tục chụp ảnh Trái Đất, cung cấp thông tin cho chính phủ, doanh nghiệp và thậm chí các quỹ đầu tư – những tổ chức có thể sử dụng dữ liệu để dự báo sản lượng nông nghiệp, theo dõi chuỗi cung ứng hay đánh giá hoạt động kinh tế theo thời gian thực.
Các chuyên gia cho biết, các chùm vệ tinh siêu nhỏ đang tạo ra những thay đổi không thể đảo ngược trên Trái Đất. Chúng cung cấp internet băng thông rộng bao phủ toàn cầu, với hình mẫu 2 triệu thuê bao của Starlink, và đặc biệt là công nghệ Direct-to-Device (D2D) cho phép kết nối thẳng từ vệ tinh đến điện thoại thông minh.
Đồng thời, dữ liệu hình ảnh viễn thám độ phân giải cao kết hợp với Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành "mỏ vàng" để giám sát chuỗi cung ứng, nông nghiệp, và ứng phó thảm họa. Việc sở hữu vệ tinh không chỉ là cuộc đua về công nghệ phần cứng, mà là cuộc đua về quyền kiểm soát dữ liệu toàn cầu.
