Theo thông tin từ Thương vụ Việt Nam tại Philippines, ngày 9/1 vừa qua, Bộ trưởng Nông nghiệp Philippines Francisco P. Tiu Laurel Jr. đã có buổi tiếp và làm việc với đại diện Thương vụ Việt Nam, tập trung trao đổi về các nội dung hợp tác song phương trong lĩnh vực nông nghiệp, đặc biệt là thương mại mặt hàng gạo, lĩnh vực giữ vai trò then chốt trong quan hệ thương mại giữa hai nước.
Tại buổi làm việc, Bộ trưởng Francisco cho biết Philippines dự kiến nhập khẩu khoảng 3,6 triệu tấn gạo trong năm 2026. Đáng chú ý, theo kế hoạch của phía Philippines, khoảng 75-80% lượng gạo nhập khẩu sẽ đến từ Việt Nam. Điều này tiếp tục khẳng định vị thế của Việt Nam là đối tác cung ứng gạo lớn nhất và quan trọng nhất đối với thị trường Philippines trong bối cảnh nước này vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn cung từ bên ngoài để đảm bảo an ninh lương thực.
Bộ trưởng Nông nghiệp Philippines nhấn mạnh, trong năm 2026, Philippines sẽ không dừng nhập khẩu gạo. Tuy nhiên, chính phủ nước này sẽ triển khai các biện pháp quản lý khối lượng nhập khẩu, đặc biệt trong giai đoạn thu hoạch vụ mùa của nông dân trong nước, nhằm hạn chế tác động tiêu cực tới giá cả và thu nhập của nông dân Philippines. Đây được xem là cách tiếp cận cân bằng giữa mục tiêu bảo vệ sản xuất nội địa và nhu cầu đảm bảo nguồn cung lương thực ổn định.
Ngoài việc nhập khẩu gạo trở lại, Philippines, cũng tăng thuế nhập khẩu gạo từ 15% lên 20% kể từ ngày 1/1/2026. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh Philippines chuẩn bị nối lại hoạt động nhập khẩu gạo sau thời gian tạm dừng, nhằm bảo vệ thu nhập của nông dân trong mùa mưa, theo hãng thông tấn PNA.
Đáng chú ý, về việc cụ thể hóa hợp tác song phương trong lĩnh vực gạo, Bộ trưởng Nông nghiệp Philippines cho biết hai bên có thể xúc tiến trao đổi để tiến tới ký kết một thỏa thuận về gạo với khối lượng khoảng 2,5 triệu tấn. Nếu được triển khai, thỏa thuận này không chỉ tạo nền tảng ổn định cho hoạt động xuất khẩu gạo của Việt Nam mà còn giúp Philippines chủ động hơn trong kế hoạch nhập khẩu trung và dài hạn.
Bên cạnh mặt hàng gạo, Bộ trưởng Francisco cũng đề nghị Việt Nam xem xét mở cửa thị trường đối với một số sản phẩm nông nghiệp của Philippines, trong đó có thủy sản, thịt gà đông lạnh và chân gà. Đây được xem là động thái nhằm thúc đẩy thương mại hai chiều theo hướng cân bằng hơn, thay vì chỉ tập trung vào xuất khẩu gạo từ Việt Nam sang Philippines như hiện nay.
Về phía Việt Nam, Thương vụ cũng đề nghị Bộ Nông nghiệp Philippines xem xét mở rộng danh mục các sản phẩm nông nghiệp nhập khẩu từ Việt Nam. Nhất trí với đề xuất này, Bộ trưởng Philippines cho biết nước này đang có nhu cầu lớn đối với nhiều mặt hàng nông sản như ớt tươi, ớt chuông, tỏi, cà rốt, hành tây… Đây được xem là cơ hội để các doanh nghiệp Việt Nam có năng lực sản xuất và đáp ứng tiêu chuẩn có thể sớm tiếp cận và mở rộng thị phần tại thị trường Philippines.
Philippines hiện là thị trường nhập khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam, chiếm khoảng 40% tổng lượng gạo xuất khẩu của cả nước tính đến thời điểm hiện tại. Việc Philippines chính thức nối lại nhập khẩu gạo từ đầu năm 2026, cùng với kế hoạch nhập khẩu quy mô lớn, được kỳ vọng sẽ tiếp tục tạo động lực quan trọng cho xuất khẩu gạo Việt Nam trong thời gian tới, đồng thời mở ra thêm dư địa hợp tác đối với nhiều mặt hàng nông sản khác.
